چكيده اين مقاله عهده دار بيان انديشه والاى سيدالعرفاء الكاملين و كهف الاتقياء المتهجّدين آيت الله سيد على آقا قاضى طباطبايى ؛ در تمسّك به اهلبيت : به عنوان اصيل ترين روش تربيتى وسلوكى آن فانى فىالله مىباشد . بارزترين ويژگى آن عارف بى بديل و موحد كم نظير ، ولايتمدارى و تمسّك به اهلبيت است كه با تمام وجود به لُبّ و باطن آن رسيده بود و همه سعى او در رساندن ديگران به قله رفيع آن بوده است . در اين نوشتار مولفه ها و ويژگى هاى چندى از عرفان مبتنى بر ولايت را كه در زندگى الهى آن عارف بزرگ ، متجلّى بوده است ، مورد بررسى قرار داده است ؛ ازجمله : توحيد محورى ، پايبندى به شريعت ، عقلانيت ، اعتدال و جامعيت ، خدمت به خلق . مقدمه ابعاد روحى مردان خدا ، بيش از آنكه شناخته باشد ناشناخته مى ماند ؛ چرا كه آنان پيوسته سعى دركتمان نام و ياد خود دارند وهمواره « خلق » را به « خدا » مى خوانند نه به خويش ، از اين رو ست كه دست يا بى به مقامات روحى ومعنوى آنان بسيار دشوار وكشف راز واسرار آنان غير ممكن به نظر مى رسد و آيت الله سيد على آقا قاضى ؛ از جرگه اين مردان الهى است . كه به حقيقت ، از مصاديق اين حديث نورانى است كه فرمود : مَنْ كَانَ مِنْ شِيعَتِنَا عَالِماً بِشَرِيعَتِنَا فَأَخْرَجَ ضُعَفَاءَ شِيعَتِنَا مِنْ ظُلْمَه‌ى جَهْلِهِمْ إِلَى نُورِ الْعِلْمِ . . . ينَادِى مُنَادٍ يا عِبَادَ اللَّه هَذَا عَالِمٌ مِنْ تَلَامِذَه‌ى بَعْضِ عُلَمَاءِ آلِ مُحَمَّدٍ ؛ « 1 » هر كه پيرو و شيعه ما بوده و عالم به دستورات ما باشد ، و پيروان ضعيف و ناتوان ما را از تاريكى جهل و نادانى به نور علم و دانشى كه به او عطا نموده‌ايم خارج سازد . . . نداكننده‌اى فرياد برآورد : اى بندگان خدا اين فرد دانشمند ، يكى از شاگردان علماى آل محمّد است ! ! . شيخ آقا بزرگ تهرانى درباره آشنايى خود با آيت الله سيدعلى آقا قاضى ؛ مىنويسد : سيدعلى آقا قاضى ؛ دانشمند و مجتهدى است متقى و اخلاقى ، فاضلى است پرهيزكار ، ده‌ها سال ميان ما و آن جناب ، دوستى و معاشرت بود . در طول اين مدت ، وى را در روش خويش

--> ( 1 ) - بحرانى سيدهاشم ، البرهان فىتفسير القرآن ، ج 1 ، ص 265 ، بنياد بعثت ، تهران ، 1416 ق ، اول .